پارچهها و متریالهای فشن
راهنمای جامع انواع پارچه، ویژگیها و کاربرد در طراحی لباس
پارچهها و متریالها
انتخاب پارچه یکی از تعیینکنندهترین تصمیمهای طراح است. دو لباس با طرح کاملاً یکسان — اما با پارچههای متفاوت — میتوانند از زمین تا آسمان فرق داشته باشند.
پارچه: روح لباس
وقتی میگوییم «این لباس دست میافتد» یا «خیلی خشک است» داریم از پارچه صحبت میکنیم. شناخت پارچه برای هر طراحی پایهایترین مهارت است.
پارچههای طبیعی
منشأ: الیاف گیاه پنبه ویژگیها: - نرم و راحت برای پوشیدن - تنفسپذیر — مناسب آبوهوای گرم - قابل شستشو با ماشین - کمی چروک میشود - قیمت مناسب انواع پارچههای پنبهای: - Jersey: نرم، کشسان — مناسب تیشرت، لباسهای راحتی - Denim: سخت، بادوام — جین، جکت - Poplin: ظریف، براقکمی — پیراهن رسمی - Muslin: سبک، نیمهشفاف — نمونه اولیه لباس - Canvas: ضخیم، محکم — کفش، کیف مناسب برای: پوشاک روزانه، تابستانی، بچگانه، Basics
منشأ: پیله کرم ابریشم ویژگیها: - براق و لوکس - سبک و لطیف - تنفسپذیر اما در عین حال گرمکننده - به مراقبت دقیق نیاز دارد - قیمت بالا انواع پارچههای ابریشمی: - Charmeuse: یک طرف براق، یک طرف مات — برای لباسهای شب، لانژری - Chiffon: شفاف، سبک — لایهبندی، اسکارف - Dupioni: بافت ناهموار — برای لباس عروس، مجلسی - Crepe de Chine: مات، سنگینتر — بلوز، دامن مناسب برای: لباسهای شب، مجلسی، لانژری، اسکارف، لباس عروس ایران: ابریشم ایرانی، بهویژه از کاشان و مازندران، شهرت تاریخی جهانی دارد.
منشأ: الیاف پشم گوسفند، شتر، بز کشمیری و... ویژگیها: - گرمکننده عالی - تنفسپذیر - اگر مراقبت درست داشته باشد، بادوام است - ممکن است خارش ایجاد کند (به جز Merino و Cashmere) انواع: - Merino Wool: پشم ظریف با کمترین خارش - Cashmere: از بز کشمیری، لطیفترین و گرانترین - Tweed: ضخیم، با بافت نامنظم — کت، کاپشن - Flannel: نرم و تراشیده — شلوار رسمی، پیراهن پاییزه مناسب برای: پاییز/زمستان، کت، کاپشن، کفش، شال
منشأ: الیاف گیاه کتان ویژگیها: - تنفسپذیرترین پارچه طبیعی - در گرما بسیار خنک - با گذشت زمان نرمتر میشود - چروک میشود — اما «چروک کتانی» خودش یک استیتمنت است! - قیمت متوسط تا بالا مناسب برای: تابستان، پوشاک ساحلی و مدیترانهای، پیراهنهای مردانه، کتهای سبک ایران: کتان در آبوهوای گرم جنوب ایران بسیار مناسب است.
پارچههای مصنوعی
منشأ: مواد پتروشیمی ویژگیها: - بسیار بادوام - کمتر چروک میشود - قیمت پایین - تنفسپذیری کم — در گرما ناراحت - محیطزیست: مشکلساز (میکروپلاستیک) کاربرد: Fast Fashion، ورزشی، آستر لباس توجه: بیش از ۵۰٪ پارچههای دنیا امروز پلیاستر است.
ویژگیها: - بسیار مقاوم و کشسان - خشک میشود سریع کاربرد: جوراب، لباس زیر، کولهپشتی، لباسهای ورزشی
ویژگیها: - فوقالعاده کشسان — تا ۶ برابر طول اصلی کشیده میشود - برمیگردد به شکل اصلی کاربرد: معمولاً به پارچههای دیگر اضافه میشود (۲-۵٪) برای کشش. جوراب، لباس ورزشی، شنا.
منشأ: نیمهطبیعی — از سلولز چوب درخت ساخته میشود. ویژگیها: - احساس طبیعی مانند ابریشم - ارزانتر از ابریشم - تنفسپذیر - با شستشوی زیاد ممکن است آسیب ببیند کاربرد: لباسهای روزانه، بلوز، دامن — جایگزین ارزانقیمت ابریشم
پارچههای ویژه
ترمه
پارچه بافتهشده دستی ایرانی با نقوش سنتی — محصول اصیل یزد و کاشان. گرانقیمت و ارزشمند.
قلمکار
پارچه پنبهای که با قالب چوبی نقشدار میشود — هنر دستی اصفهان و شیراز.
دانتل / توری (Lace)
ظریفترین پارچه — دستبافت یا ماشینی. برای تزئین، لباس عروس، لانژری.
چرم (Leather)
از پوست حیوان — یا امروز بهطور فزایندهای، چرم مصنوعی (Vegan Leather). کیف، کفش، جکت.
مخمل (Velvet)
پرزدار و براق. در فشن از قرون وسطا رواج داشته — نماد ثروت و لوکسی. مناسب پاییز/زمستان.
نئوپرن (Neoprene)
پارچه اسفنجی که در مد Structured محبوب شده — شکل خود را حفظ میکند.
نحوه خواندن برچسب پارچه
هر لباسی برچسبی دارد که ترکیب پارچه را نشان میدهد. درک این برچسبها مهم است:
| علامت | معنی |
|---|---|
| 100% Cotton | کاملاً پنبه |
| 60% Cotton, 40% Polyester | ترکیب — معمولاً راحتتر و کمتر چروک |
| W 🌊 | قابل شستشو با دست |
| 🌀 30° | ماشین با حداکثر ۳۰ درجه |
| 🚫🌀 | فقط خشکشویی |
| ☀️ | میتوان در آفتاب خشک کرد |
انتخاب پارچه برای طراحی
قبل از انتخاب پارچه از خودتان بپرسید: این لباس کجا پوشیده میشود؟ هوا چقدر گرم یا سرد است؟ پوشنده چقدر فعال است؟ بودجه چقدر است؟ پارچه درست پاسخ این سوالهاست.
بازگشت به طراحی لباس | قدم بعدی: استایل و ستکردن